Dzieci przy ognisku: zasady i zadania

Dorośli przez lata nauczyli się, jak odczuwa się ciepło i kiedy robi się go za dużo. Dzieci nie mają jeszcze tego wyczucia. Źle oceniają, jak daleko sięga ciepło, jak długo gorące pozostają żar, kamienie paleniska i końcówki patyków oraz jak szybko zajmuje się luźne ubranie. Do tego dochodzą ciekawość, potrzeba ruchu i zabawy – trzy rzeczy, które przy ognisku szybko prowadzą do potknięć i upadków.

Oparzenia należą do częstych urazów w dzieciństwie, a typowymi przyczynami są ogniska, grille i gorący żar. Małe dzieci nie rozumieją jeszcze niezawodnie zasad; potrzebują opieki w zasięgu ręki albo na kolanach. Starsze dzieci potrafią dobrze przestrzegać zasad, jeśli je rozumieją i jeśli dorośli sami ich przestrzegają.

Wyraźnie widoczny krąg bezpieczeństwa z patyków, kamieni lub linii na piasku wyznacza granicę. Do środka kręgu wchodzi się tylko za zgodą. Wyjaśnij zasady, zanim ognisko zostanie rozpalone, a nie dopiero wtedy, gdy coś się stanie: nie biegamy, nie popychamy się, niczego nie wrzucamy do ognia, nie machamy płonącymi patykami, nie dotykamy gorących rzeczy.

Ustalcie stałe miejsca do siedzenia w bezpiecznej odległości, nie po stronie zawietrznej, żeby nikt nie siedział w dymie ani nie dostał iskrami. Długie włosy zwiąż, szerokie rękawy i luźne szaliki trzymaj z dala od ognia. Przylegające ubrania z bawełny lub wełny są lepsze niż syntetyki, które mogą się stopić i przykleić do skóry.

Przy opiekaniu kręconego chleba i pianek pomagają długie patyki i cierpliwość: piecz nad żarem, zamiast trzymać jedzenie w płomieniach. Gorące końcówki patyków po jedzeniu od razu wkładaj do wiadra z wodą albo do ognia. Stopiony cukier z pianek jest bardzo gorący i lepki – poczekaj, aż ostygnie.

Nigdy nie wrzucaj do ognia puszek z aerozolem, baterii, szkła, zamkniętych puszek ani butelek – mogą pęknąć lub wybuchnąć. Nie używaj też środków przyspieszających palenie: dzieci naśladują dorosłych, a to, co dorosły robi „tylko ten jeden raz”, dziecko może później spróbować zrobić samo.

Jeśli ubranie się pali, najgorsze, co możesz zrobić, to uciekać, bo przeciąg rozdmuchuje płomienie. Zrób tak: zatrzymaj się, połóż się na ziemi, zakryj twarz dłońmi i turlaj się tam i z powrotem, aż płomienie zgasną. Poćwicz to z dziećmi w formie zabawy, zanim będzie potrzebne.

Oparzenia natychmiast chłodź chłodną, ale nie lodowatą, bieżącą wodą. W przypadku dzieci, rozległych lub głębokich oparzeń oraz oparzeń twarzy lub dłoni zadzwoń pod lokalny numer alarmowy (112 w UE). Dorosły odpowiedzialny za dzieci nie może pilnować ich „przy okazji” gotowania ani rozmowy przez telefon – jeśli musi zająć się czymś innym, wyraźnie przekazuje opiekę komuś innemu.

Dzieci, którym wolno pomagać, z widzów stają się uczestnikami – a uczestnicy chętniej przestrzegają zasad. Młodsze dzieci mogą sortować drewno według wielkości, od cienkiego jak zapałka do grubego jak ramię. Mogą pilnować wiadra z wodą i dbać o to, żeby zawsze było pełne.

Starsze dzieci mogą pod okiem dorosłego zbudować ognisko, rozpalić je i na koniec pomóc je ugasić: polewać wodą, mieszać, sprawdzać grzbietem dłoni, czy nadal unosi się ciepło. Na koniec pokażcie razem, jak całkowicie gasi się ognisko, i opuśćcie miejsce ogniska dopiero wtedy, gdy wszystko jest zimne.

Dzieci, które wcześnie uczą się bezpiecznie rozpalać i gasić ogień, często później obchodzą się z nim odpowiedzialniej niż dzieci, dla których ogień pozostaje zakazem i tajemnicą. Dlatego kampanie profilaktyki pożarowej wyraźnie zwracają się także do dzieci.

Ale zasady nigdy nie zastępują nadzoru. Nawet najrozsądniejsze dziecko może się potknąć. A przed każdym ogniem, także z dziećmi: sprawdź lokalne przepisy i zagrożenie pożarowe i rozpalaj ogień tylko w bezpiecznym, dozwolonym miejscu.