Przejdź do treści
SurviveBetter
Pusty worek na jedzenie i pusty garnek przy zimnym palenisku, osoba siedzi z książką nad jeziorem

Skończyło mi się jedzenie – pomoc jest jeszcze o dni drogi

Zapasy się skończyły, a pomoc jest o kilka dni drogi. Teraz chodzi o oszczędzanie energii, bezpieczeństwo i jedzenie tylko tego, co naprawdę jest bezpieczne.

Wyjaśnione prosto

Gdy w terenie kończy się jedzenie, a pomoc jest jeszcze o dni drogi, w brzuchu burczy i nastrój spada. To nieprzyjemne, ale zdrowy człowiek może wytrzymać kilka dni bez jedzenia, jeśli pije wystarczająco i jest mu ciepło. Zjedzenie czegoś nieznanego z głodu jest znacznie bardziej niebezpieczne.

Najpierw woda, potem jedzenie. Oszczędzaj siły: mało chodź, dużo odpoczywaj, trzymaj się w cieple i suchości – zimno zużywa mnóstwo energii, jak piec, który ciągle pochłania drewno. Ostatnie zapasy dzieli się jawnie i sprawiedliwie, a dzieci dostają swoją część pierwsze. Dorośli zgłaszają ratownikom przez 112, że jedzenie się skończyło.

Ważne: nie jedz niczego, nie pytając wcześniej dorosłego – żadnych jagód, roślin ani grzybów. Wiele trujących roślin bardzo przypomina jadalne, a zatrucie jest tam znacznie groźniejsze niż głód. Jeśli kręci ci się w głowie albo jesteś bardzo osłabiony, powiedz o tym od razu.

Najpierw

  1. Zachowaj spokój: zdrowy człowiek może przetrwać kilka dni bez jedzenia, jeśli pije dość wody i utrzymuje ciepło. Woda jest najważniejsza.
  2. Oszczędzaj energię: mało wysiłku, dużo odpoczynku, utrzymuj ciepło i suchość – marznięcie spala dużo energii.
  3. Nie jedz niczego, czego nie potrafisz rozpoznać z całkowitą (100%) pewnością. Zatrucie jest w terenie o wiele groźniejsze niż głód.
  4. Podziel pozostałe zapasy sprawiedliwie i otwarcie; jeśli to możliwe, powiadom ratowników przez 112, że skończyło się jedzenie.

Zadzwoń po pomoc w przypadku

  • Brak wody pitnej
  • Zawroty głowy, omdlenie lub silne osłabienie
  • Dzieci, kobiety w ciąży lub osoby chore (np. na cukrzycę) bez jedzenia
  • Podejrzenie zatrucia po zjedzeniu roślin, grzybów lub skorupiaków (skontaktuj się też z ośrodkiem zatruć)
  • Objawy hipotermii

Numery alarmowe dla Austria · Zmień region

Co się teraz dzieje

Wyprawa trwa dłużej, niż planowano, zmiana pogody cię zatrzymuje albo ratunek się opóźnia: w pewnym momencie zjadany jest ostatni kawałek chleba. Żołądek burczy, nastrój spada, a myśl o jedzeniu staje się wszechogarniająca. Właśnie w tej chwili zdarzają się najgroźniejsze błędy – na przykład próbowanie nieznanych jagód lub grzybów.

Medycznie kilka dni głodu rzadko jest niebezpieczne dla zdrowego dorosłego, o ile pije i utrzymuje ciepło. Jednak po kilku dniach siły, koncentracja i odporność na zimno wyraźnie spadają, a podejmowanie decyzji staje się trudniejsze. Dlatego ważne jest oszczędzanie energii i zachowanie jasnego umysłu.

Zdobywanie pożywienia kosztuje energię. Opłaca się tylko wtedy, gdy zdobycz jest bezpieczna i łatwo dostępna: znane rośliny w dużej ilości, orzechy jesienią, ryby w zbiorniku wodnym. Zastawianie pułapek bez uprawnień łowieckich jest w Austrii i Niemczech zabronione i w ogóle wchodzi w grę tylko przy rzeczywistym zagrożeniu życia; szanse powodzenia są niskie, a ryzyko zranienia ludzi i zwierząt wysokie.

Przy niedoborze wody obowiązuje ważna zasada: kto ma mało wody, powinien też mało jeść – zwłaszcza mało białka, bo trawienie wymaga wody. Woda zawsze jest ważniejsza niż jedzenie.

Krok po kroku

Skończyło mi się jedzenie – pomoc jest jeszcze o dni drogi – Etap 1 z 4Od razu. Policz pozostałe zapasy i podziel je jawnie – także drobiazgi, takie jak cukier, herbata i kostki rosołowe. Powiedz ratownikom przez numer alarmowy lub ustalone kontakty, że skończyło się jedzenie, zwłaszcza jeśli są dzieci, kobiety w ciąży lub chorzy. Zabezpiecz zaopatrzenie w wodę i ustal plan picia – to jest teraz ważniejsze niż jedzenie. Ogranicz zużycie energii: żadnego zbędnego chodzenia, odpoczynek z dala od wiatru, ciepłą odzież zakładaj wcześnie.
Etap 1 z 4

Etap 1 z 4

Od razu

Policz pozostałe zapasy i podziel je jawnie – także drobiazgi, takie jak cukier, herbata i kostki rosołowe. Powiedz ratownikom przez numer alarmowy lub ustalone kontakty, że skończyło się jedzenie, zwłaszcza jeśli są dzieci, kobiety w ciąży lub chorzy. Zabezpiecz zaopatrzenie w wodę i ustal plan picia – to jest teraz ważniejsze niż jedzenie. Ogranicz zużycie energii: żadnego zbędnego chodzenia, odpoczynek z dala od wiatru, ciepłą odzież zakładaj wcześnie.

Animacja schematycznie pokazuje najważniejsze działania w każdym etapie; liczy się tekst poniżej.

  1. Etap 1

    Od razu

    • Policz pozostałe zapasy i podziel je jawnie – także drobiazgi, takie jak cukier, herbata i kostki rosołowe.
    • Powiedz ratownikom przez numer alarmowy lub ustalone kontakty, że skończyło się jedzenie, zwłaszcza jeśli są dzieci, kobiety w ciąży lub chorzy.
    • Zabezpiecz zaopatrzenie w wodę i ustal plan picia – to jest teraz ważniejsze niż jedzenie.
    • Ogranicz zużycie energii: żadnego zbędnego chodzenia, odpoczynek z dala od wiatru, ciepłą odzież zakładaj wcześnie.

  2. Etap 2

    Pierwsze dni

    • Zbieraj tylko to, co znasz bez żadnych wątpliwości i czego trujące sobowtóry możesz wykluczyć – np. pokrzywę, mniszek, jeżynę, malinę, orzech laskowy.
    • Nie jedz grzybów w ogóle, chyba że jesteś wyszkolonym znawcą – śmiertelnie trujące gatunki wyglądają bardzo podobnie do jadalnych.
    • To, co zbierzesz, zawsze dokładnie myj i w miarę możliwości gotuj; na obszarach występowania tasiemca bąblowcowego jedz rzeczy zebrane blisko ziemi tylko po ugotowaniu.
    • Nad wodą łów ryby na żyłkę lub improwizowany haczyk, jeśli to naprawdę sytuacja kryzysowa; rybę zawsze dokładnie gotuj.
    • Owady i robaki dostarczają białka; jedz je tylko ugotowane i unikaj jaskrawo ubarwionych, owłosionych lub parzących.

  3. Etap 3

    Gdy trwa to dłużej

    • Stały rozkład dnia: odpoczynek w południowym upale lub w zimnie, krótkie rundy zbieractwa blisko obozu.
    • Pułapki tylko wtedy, gdy potrafisz je poprawnie zbudować, istnieje realne zagrożenie życia i regularnie je sprawdzasz; potem rozbierz każdą pułapkę całkowicie.
    • Samo chude mięso nie pokrywa zapotrzebowania na energię – tłuszcze i węglowodany (orzechy, korzenie) są równie ważne.
    • Obserwuj sygnały ostrzegawcze: zawroty głowy przy wstawaniu, splątanie, skrajne osłabienie – wtedy ponownie wezwij pomoc pod numerem alarmowym.
    • Dbaj o morale: małe cele, świętuj sukcesy, rozmawiajcie ze sobą.

  4. Etap 4

    Po ratunku

    • Po długim okresie głodu jedz znów powoli i małymi porcjami; jeśli nie jadłeś dłużej niż kilka dni, zasięgnij porady lekarza.
    • Jeśli po zjedzeniu dzikich roślin, grzybów lub małży masz objawy, skontaktuj się z lekarzem lub ośrodkiem toksykologicznym i powiedz, co zjadłeś.
    • Usuń z terenu całkowicie pułapki, linki i resztki.
    • Zastanów się, co w przyszłości powinno trafić do awaryjnych racji żywnościowych.

★ Wskazówki od profesjonalistów

Co doświadczeni robią inaczej: sprawdzone praktyki ratowników górskich, straży pożarnej, ratowników wodnych i obrony cywilnej, których początkujący rzadko znają.

  1. Roztapiaj śnieg, nie jedz go

    Śnieg w ustach wychładza cię od środka, a ciało zużywa energię na jego ogrzanie – energię, której bez jedzenia nie możesz tracić. Roztop go w garnku lub w butelce trzymanej blisko ciała, a potem wypij wodę.

  2. Kęs przed snem ogrzewa

    Jeśli jeszcze coś masz, zjedz małą, najlepiej tłustą porcję tuż przed zimną nocą, a nie rano. Trawienie wytwarza ciepło, a tłuszcz daje długotrwałą energię. Rób to tylko, dopóki masz dość wody.

  3. Najpierw jedz to, co się psuje

    Świeża żywność, jak chleb, ser czy owoce, idzie pierwsza; trwałe produkty, takie jak orzechy, batony i cukier, zachowaj na później. Odrobina cukru w zapasie pomaga, gdy trzeba jeszcze jednego wysiłku – na przykład marszu z ratownikami.

  4. Ciepła woda łagodzi głód

    Gorąca woda, herbata lub kostka bulionowa wypełniają żołądek, rozgrzewają i poprawiają nastrój. Nie zastąpi to jedzenia, ale wyraźnie ułatwia czekanie. Rozłóż te drobne pociechy na cały dzień.

  5. Głód sprzyja złym decyzjom

    Na pusty żołądek ludzie stają się niecierpliwi, drażliwi i podejmują większe ryzyko. Ważne decyzje (ruszać dalej, przekroczyć strumień, szukać jedzenia w naturze) podejmuj spokojnie i omawiaj je na głos w grupie. Jeśli jesteś sam, zapytaj siebie: czy zrobiłbym to na pełny żołądek?

Na co musisz uważać

  • Trujące sobowtóry

    Czosnek niedźwiedzi i konwalia lub zimowit, trybula i szczwół, borówka i pokrzyk wilcza jagoda: wiele śmiertelnie trujących roślin wygląda jak jadalne. W razie wątpliwości nigdy nie jedz. Często przytaczany „uniwersalny test jadalności” nie chroni przed śmiertelnie trującymi roślinami.

  • Cis

    Cis z wyglądu trochę przypomina świerk i jodłę, ale prawie wszystkie jego części są śmiertelnie trujące. Do herbaty z igieł używaj wyłącznie świerka lub sosny, które rozpoznajesz z całą pewnością.

  • Małże i zakwit glonów

    Małże mogą gromadzić toksyny glonów, których gotowanie nie niszczy. Nie zbieraj ich podczas zakwitu glonów, w odbarwionej wodzie ani w pobliżu ujść ścieków.

  • Surowe mięso i choroby dzikich zwierząt

    Mięso dzikich zwierząt może przenosić włośnie lub tularemię. Pracuj w rękawiczkach lub z użyciem szmatki, myj ręce, mięso i ryby zawsze dokładnie gotuj. Nigdy nie jedz zwierząt znalezionych martwych.

  • Prawo i ochrona zwierząt

    Łowienie ryb bez licencji i zastawianie pułapek bez uprawnień łowieckich jest w Austrii i Niemczech zabronione. W rzeczywistym zagrożeniu życia może mieć znaczenie stan wyższej konieczności – ale nie zastępuje to codziennych przepisów i nigdy nie usprawiedliwia okrucieństwa wobec zwierząt.

Częste błędy

  • Z głodu próbować nieznanych jagód, roślin lub grzybów.
  • Przy niedoborze wody dużo jeść, zwłaszcza białka.
  • Spędzać godziny na zbieraniu, które kosztuje więcej energii, niż daje.
  • Zastawiać pułapki i ich nie sprawdzać lub nie rozbierać.
  • Jeść ryby lub mięso tylko na wpół ugotowane.
  • Rozdzielać zapasy potajemnie lub nierówno.

Przygotuj wcześniej

  • Zawsze zabieraj awaryjne racje żywnościowe na jeden dodatkowy dzień (orzechy, batony, suszone owoce).
  • Na kursie lub z atlasem naucz się kilku pewnie rozpoznawalnych dzikich roślin swojego regionu – oraz najgroźniejszych roślin trujących.
  • Włóż do zestawu awaryjnego mini zestaw wędkarski i linkę oraz zapoznaj się z przepisami o wędkarstwie.
  • Spakuj garnek lub kubek do gotowania – to gotowanie sprawia, że wiele zebranych rzeczy jest bezpiecznych.
  • Zapisz numer swojego ośrodka informacji toksykologicznej (Austria: +43 1 406 43 43).
  • Planuj wyprawy tak, by w plecaku był zapas jedzenia i wody na jeden dzień.

Szczególna troska

Dzieci
Dzieci mają mniejsze zapasy i chętnie biorą jagody do ust. Daj im zapasy w pierwszej kolejności i powiedz wyraźnie: nie jedz niczego bez pytania.
Cukrzyca i inne choroby
Kto przyjmuje insulinę lub leki obniżające poziom cukru we krwi, bez jedzenia może niebezpiecznie się zahipoglikemizować. Zachowaj dla tej osoby glukozę i wspomnij o tym podczas wezwania pomocy.

Twoja sytuacja

Otoczenie
Pora roku
Wyposażenie
Kto jest z tobą?

Pasujące hasła

Pasujące zasady: 0

Wybierz powyżej szczegóły swojej sytuacji, aby uzyskać bardziej dopasowane wskazówki.

Podstawy dla tej sytuacji

Dlaczego: Obowiązuje zawsze w tej sytuacji – niezależnie od twoich odpowiedzi.

Wszystkie zasady dla tej sytuacji (12)

  1. [nieaktywna] Jeśli Pora roku = Wiosna / lato

    Wiosną i latem dostępnych jest kilka łatwo rozpoznawalnych roślin. Zbieraj tylko gatunki, które znasz bez cienia wątpliwości, i wyklucz trujące sobowtóry.

  2. [nieaktywna] Jeśli Pora roku = Jesień

    Jesienią orzechy i bukiew dostarczają dużo energii. Żołędzie trzeba przed zjedzeniem dokładnie wypłukać; bukiew tylko w małych ilościach.

  3. [nieaktywna] Jeśli Pora roku = Zima

    Zimą prawie nie ma jadalnych roślin. Utrzymanie ciepła oszczędza więcej energii, niż daje zbieranie. Herbata z igieł rozgrzewa – cis jest śmiertelnie trujący.

  4. [nieaktywna] Jeśli Otoczenie = Nad jeziorem lub rzeką

    Wody są często najlepszym źródłem pożywienia. Wędkowanie zwykle wymaga zezwolenia; poza prawdziwą sytuacją zagrożenia obowiązuje w pełni prawo rybackie.

  5. [nieaktywna] Jeśli Otoczenie = Na wybrzeżu

    Na wybrzeżu: obserwuj pływy, zbieraj skorupiaki tylko z czystej wody i nigdy podczas zakwitu glonów, algi jedz tylko z umiarem. Nigdy nie pij wody morskiej.

  6. [nieaktywna] Jeśli Otoczenie = Góry

    W górach znajdziesz mało jedzenia. Lepiej oszczędzać siły na zejście lub oczekiwanie, niż szukać jedzenia na stromym terenie.

  7. [nieaktywna] Jeśli Wyposażenie = Żyłka i haczyki

    Łów ryby na żyłkę ręczną w spokojnych miejscach, przy brzegach i ujściach dopływów; ryby zawsze dokładnie gotuj.

  8. [nieaktywna] Jeśli Pora roku = Zima i Wyposażenie = Żyłka i haczyki

    Łowienie ryb przez lód tylko na lodzie, który na pewno jest dość mocny – w razie wątpliwości nie wchodź na lód.

  9. [nieaktywna] Jeśli Wyposażenie = Nóż i sznurek

    Pułapki są w Austrii i Niemczech zabronione bez uprawnień łowieckich i w ogóle można je rozważać tylko przy prawdziwym zagrożeniu życia. Rzadko cokolwiek łapią; jeśli ich używasz, sprawdzaj je regularnie, zwierzęta uśmiercaj od razu i rozbierz każdą pułapkę.

  10. [nieaktywna] Jeśli Wyposażenie = Garnek / ogień możliwy

    Wszystko, co zbierzesz, dokładnie ugotuj – także owady i robaki. Bez garnka możesz gotować na rozgrzanych kamieniach.

  11. [nieaktywna] Jeśli Wyposażenie = Prawie nic

    Bez sprzętu zbieranie jedzenia rzadko się opłaca. Odpoczynek, ciepło i woda są ważniejsze.

  12. [nieaktywna] Jeśli Kto jest z tobą? = Grupa

    Policz zapasy otwarcie i podziel je po równo; w pierwszej kolejności zadbaj o dzieci, chorych i osoby starsze. Kłótnie kosztują siły.

Źródła (8)
  1. Headquarters, Department of the Army (USA) (2002): FM 3-05.70 Survival
  2. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) (2004): Human energy requirements – Report of a Joint FAO/WHO/UNU Expert Consultation
  3. Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR) (2017): Risiko Pflanze – Einschätzung und Hinweise
  4. Gesundheitsportal Österreich (gesundheit.gv.at), Bundesministerium für Soziales, Gesundheit, Pflege und Konsumentenschutz: Vergiftungsinformationszentrale (VIZ)
  5. World Health Organization (WHO) (2006): Five Keys to Safer Food Manual
  6. Republik Österreich – Rechtsinformationssystem des Bundes (RIS) (2004): Bundesgesetz über den Schutz der Tiere (Tierschutzgesetz – TSchG), BGBl. I Nr. 118/2004
  7. Bundesrepublik Deutschland – Bundesministerium der Justiz (gesetze-im-internet.de) (1976): Bundesjagdgesetz (BJagdG) in der Fassung der Bekanntmachung vom 29. September 1976
  8. Centers for Disease Control and Prevention (CDC): Trichinellosis – Prevention