Dostosowanie płachty do zmiany pogody

Wiatr naciska na każdą powierzchnię, do której dociera. Płachta rozstawiona wysoko i płasko daje mu dużo powierzchni, trochę jak otwarty parasol, który wywraca się na drugą stronę w podmuchu. Jeśli obniżysz linę kalenicową i ustawisz boki bardziej stromo, powierzchnia się zmniejsza, a wiatr raczej po niej ślizga. Jednocześnie deszcz szybciej spływa po stromej powierzchni.

Wiele tkanin płacht, zwłaszcza nylon, rozciąga się, gdy zmokną i zmarzną. Płachta, która wieczorem była napięta, może w nocy w deszczu zwisać, łopotać i gromadzić wodę. Tkaniny poliestrowe zwykle rozciągają się mniej. Regulowane węzły i napinacze kompensują to rozciągnięcie, bez konieczności rozstawiania wszystkiego od nowa.

Dodatkowe linki pośrodku boków przytrzymują materiał tam, gdzie inaczej najbardziej by łopotał. Łopotanie jest nie tylko hałaśliwe; przy każdym ruchu obciąża też szwy i oczka.

Dobre przygotowanie ułatwia poprawki po ciemku. Przed snem sprawdź chmury, kierunek wiatru i prognozę. Przywiąż linki do środkowych punktów mocowania już wieczorem, przygotuj kilka śledzi więcej, niż potrzebujesz, i połóż latarkę czołową tak, żebyś znalazł ją po omacku. Używaj węzłów napinających, które da się rozwiązać i zaciągnąć zmarzniętymi palcami.

Wybierz podstawowe rozstawienie, które łatwo dostosować. Dwuspadowy dach (A-frame) albo daszek przy linie kalenicowej łatwo obniżyć i zamknąć. Daszek można nawet przerobić na dwuspadowy dach, przeciągając wysoką stronę przez linę i mocując ją śledziami po drugiej stronie.

Kolejność poprawek: najpierw obniż linę kalenicową albo skróć słupki. Potem zamocuj stronę nawietrzną śledziami do ziemi albo zagnij jeden koniec do środka. Następnie dodaj linki pomocnicze i ponownie napnij wszystkie węzły. Przy długotrwałym deszczu od czasu do czasu sprawdzaj, czy nie gromadzi się woda i czy linki nie luzują się.

Podczas burzy lub sztormu na odkrytym terenie – na grzbietach, szczytach, otwartej przestrzeni – wycofanie się w bezpieczniejsze miejsce jest ważniejsze niż jakiekolwiek poprawki. Płachta nie chroni przed piorunem, a słupki ani linki nie czynią jej bezpieczniejszą. Osobny wpis opisuje, jak zachować się podczas burzy.

W lesie podczas burzy grozi przewracanie się drzew i łamanie gałęzi. Już przy rozstawianiu szukaj martwych gałęzi i chorych drzew nad sobą; przy silnym wietrze miejsce pod wysokimi drzewami jest z reguły ryzykowne.

Poprawianie rozstawienia w nocy w deszczu kosztuje ciepło. Włóż kurtkę przeciwdeszczową, zanim wyjdziesz, i pracuj szybko, żeby śpiwór i ubranie do spania pozostały suche. Kto potem nie może się rozgrzać, mocno drży albo jest zdezorientowany, potrzebuje suchych ubrań, schronienia i w razie potrzeby pomocy przez lokalny numer alarmowy (112 w UE).

Ćwicz te zmiany w dzień i przy dobrej pogodzie, zanim będą potrzebne w nocy. Rozstaw płachtę jako wysoki daszek i krok po kroku przerób ją w niski, zamknięty dach. Zmierz, ile to trwa, i zanotuj, które linki potrzebujesz najpierw.

Potem powtórz to o zmierzchu, z latarką czołową i w rękawiczkach. Tak zauważysz, które węzły trudno rozwiązać i gdzie brakuje linek. Noc z zapowiadanym lekkim deszczem blisko domu to dobra okazja, by wypróbować wszystko w prawdziwych warunkach.

Elastyczność uchodzi za jedną z głównych zalet płacht w porównaniu z namiotami. Z tego samego kawałka materiału można zbudować wiele kształtów – otwarty i przewiewny przy ładnej pogodzie, niski i zamknięty przy wietrze i deszczu. Nie trzeba zwijać obozu, wystarczy przerobić rozstawienie.

Ceną jest to, że czasem trzeba wstać w nocy, a niskie rozstawienie jest ciaśniejsze. Wielu użytkowników płacht wyrabia więc w sobie nawyk rozstawiania wieczorem trochę niżej, niż wymaga aktualna pogoda. Wtedy jest mniej do zrobienia, gdy pogoda się zmieni.