Odzież przeciwdeszczowa: wodoodporna, oddychająca, impregnowana

Kurtka przeciwdeszczowa składa się zwykle z kilku warstw: tkaniny zewnętrznej, warstwy wodoszczelnej – membrany lub powłoki – oraz często podszewki lub warstwy ochronnej od wewnątrz. Warstwa wodoszczelna zatrzymuje wodę w stanie ciekłym, ale przepuszcza parę wodną. Żeby to działało, w środku musi być cieplej i wilgotniej niż na zewnątrz. Para przemieszcza się wtedy z miejsca „pełnego” do „pustego”, mniej więcej tak, jak zapach rozchodzi się po pokoju.

Im mniejsza ta różnica, tym mniej pary uchodzi. Dlatego w zimny, suchy dzień oddychająca kurtka działa dobrze. W ciepły, parny deszczowy dzień, gdy na zewnątrz jest prawie tyle samo wilgoci w powietrzu co w środku, ucieka tylko niewiele pary.

Tkanina zewnętrzna ma impregnację hydrofobową, często nazywaną DWR (durable water repellent). Sprawia ona, że deszcz się perli. Gdy się zużyje, tkanina zewnętrzna chłonie wodę. Wtedy na zewnątrz tworzy się film wodny, który dodatkowo spowalnia ucieczkę pary. Kurtka zwykle nadal jest wodoszczelna, ale w środku jest zimno i lepko.

Żaden materiał nie pozostaje od wewnątrz całkiem suchy przy dużym wysiłku. Kiedy ciężko pracujesz lub szybko idziesz pod górę, wytwarzasz więcej potu, niż jakakolwiek membrana jest w stanie oddać. W zimnie para może też skraplać się po wewnętrznej stronie kurtki, podobnie jak skroplona woda na szybie. Wiele osób bierze to za przeciek, choć kurtka jest wodoszczelna.

Oczywiście zdarzają się też prawdziwe przecieki: na szwach, z których odkleiła się taśma uszczelniająca, na mankietach, którymi woda wpływa do środka, albo przy kapturze, który źle się zamyka. Woda może też podciągać się w górę przez ubranie od dołu, jeśli kurtka jest za krótka albo spodnie zmokną.

Warto wiedzieć: peleryna lub parasol zapewniają dużo cyrkulacji powietrza i na ścieżkach w ciepłym deszczu są często przyjemniejsze niż zamknięta kurtka. Przy wietrze jednak oba rozwiązania się nie nadają.

Przy zakupie ważniejsze od wartości laboratoryjnych są szczegóły: kaptur z daszkiem, który można regulować i który obraca się razem z głową (a w razie potrzeby pasuje na kask); suwaki wentylacyjne pod pachami lub po bokach; taśmowane szwy; długość sięgająca poniżej bioder; mankiety, które można zamknąć. Zastanów się, do czego potrzebujesz kurtki: krótkie przelotne deszcze na co dzień, długie deszczowe dni w górach czy wiatr na wybrzeżu stawiają różne wymagania.

W drodze o wyniku decydujesz w dużej mierze sam. Dostosuj tempo, otwieraj suwaki, zanim zlejesz się potem, i nie noś pod kurtką więcej, niż trzeba. Zbyt ciepłe warstwy pod spodem prawie zawsze kończą się poceniem. Na postojach zakładasz wtedy ciepłą warstwę pod kurtkę lub na nią.

W systemie warstw kurtka przeciwdeszczowa jest najbardziej zewnętrzną warstwą ochronną. Współpracuje z warstwą bazową i środkową. Spodnie przeciwdeszczowe uzupełniają ją przy długim deszczu i wietrze.

Wiele osób nigdy nie pierze kurtki przeciwdeszczowej ze strachu przed uszkodzeniem membrany. Często słuszne jest coś odwrotnego: brud, krem do opalania i tłuszcz ze skóry osłabiają impregnację i mogą obniżać oddychalność. Dlatego pierz kurtkę, gdy jest brudna, dokładnie według wskazówek producenta i odpowiednim środkiem piorącym.

Płyn do zmiękczania tkanin jest wykluczony: może pozostawiać osady na tkaninie i membranie i osłabiać impregnację. Niektórzy producenci wspominają też o cieple, na przykład w suszarce bębnowej, jako sposobie na reaktywację hydrofobowości – ale tylko jeśli pozwala na to metka z instrukcją prania.

Jeśli po praniu woda już nie perli się, tylko wsiąka w tkaninę zewnętrzną, czas na ponowną impregnację. Są do tego środki do prania i w sprayu. Stosuj je według instrukcji producenta, a spraye tylko na zewnątrz lub przy dobrej wentylacji. Wskazówki producenta dotyczące pielęgnacji zawsze mają pierwszeństwo.

Wilgoć z zewnątrz lub pot od wewnątrz sprawiają, że ubranie gorzej izoluje. Dodaj do tego wiatr i zimno, a ryzyko wychłodzenia rośnie – nawet latem w górach. Zwracaj uwagę na uczucie zimna, silne dreszcze, niezgrabne dłonie lub splątanie myśli. Wcześnie załóż suche warstwy, znajdź osłonę przed wiatrem i deszczem, a przy poważnych objawach wezwij pomoc pod lokalnym numerem alarmowym (112 w UE).

W deszczu gorzej widzisz i gorzej cię widać. Jasne lub rzucające się w oczy kolory pomagają, by cię zauważono na drogach lub na otwartym terenie. Kaptur ogranicza też słuch i widzenie boczne – przy przechodzeniu przez jezdnię świadomie rozglądaj się dookoła.