Wichury i huragany: przed, w trakcie, po

Wiatr powstaje, ponieważ powietrze przepływa z obszarów wysokiego ciśnienia do obszarów niskiego ciśnienia. Im większa różnica i im krótszy dystans, tym silniejszy wiatr. W Europie Środkowej silne wichury występują głównie jesienią i zimą, gdy znad Atlantyku nadciągają potężne niże. Latem porywy podczas burz też mogą na krótko osiągać siłę wichury, często bardzo nagle.

Siła wiatru rośnie znacznie szybciej niż jego prędkość: wiatr wiejący dwa razy szybciej naciska na powierzchnię mniej więcej cztery razy mocniej. Dlatego wichura potrafi poruszyć rzeczy, które przy zwykłym wietrze stoją stabilnie – trampoliny, meble ogrodowe, siatki rusztowań, billboardy. Drzewa z pełną koroną, z zagniłym drewnem albo z rozmokniętą ziemią wokół korzeni łamią się i przewracają łatwiej.

Dlatego większość obrażeń podczas wichur jest pośrednia: od spadających gałęzi, przewracających się drzew, lecących przedmiotów i zerwanych linii energetycznych. Ochrona oznacza więc dwie rzeczy: wcześniejsze zabezpieczenie wszystkiego, co wiatr może poruszyć, oraz przebywanie podczas wichury tam, gdzie nic na ciebie nie spadnie i nic nie wleci.

Gdy tylko pojawi się ostrzeżenie przed burzą, zwykle masz dość czasu na proste przygotowania. Wnieś meble ogrodowe, parasole, skrzynki balkonowe i sprzęt do zabawy albo je zabezpiecz. Zabezpiecz pojemniki na śmieci, zamknij okna, drzwi i, jeśli są, rolety. Naładuj telefon i powerbank, bo burze często powodują przerwy w dostawie prądu. Nie parkuj samochodu pod drzewami ani obok rusztowań.

Podczas burzy zostań w solidnym budynku, z dala od okien i szklanych drzwi. Nie wychodź na balkon ani na dach, żeby szybko coś przywiązać – właśnie wtedy zdarza się wiele wypadków. Odłóż podróże, zwłaszcza przez tereny zalesione. W wysokich budynkach wiatr jest silniejszy na wyższych piętrach; balkony należy wcześniej opróżnić.

Jeśli zaskoczy cię burza na zewnątrz, szybko wejdź do solidnego budynku i trzymaj się z dala od drzew, rusztowań, billboardów i linii napowietrznych. W samochodzie zatrzymaj się na otwartym terenie, nie pod drzewami. Otwarta wiata ani drzewo nie chronią podczas burzy, tylko stanowią dodatkowe zagrożenie.

Zawsze traktuj zerwane linie energetyczne tak, jakby były pod napięciem – nawet jeśli leżą nieruchomo i nie iskrzą. Zachowaj duży odstęp, także od ogrodzeń, kałuż i gałęzi dotykających linii, bo prąd może się przez nie przewodzić. Zgłoś linię operatorowi sieci lub przez lokalny numer alarmowy (w UE 112).

Lasy i aleje drzew pozostają niebezpieczne nawet po burzy. Złamane gałęzie mogą wisieć w koronach przez wiele dni i spaść bez ostrzeżenia. Przestrzegaj zamknięć ścieżek. Usuwanie powalonych drzew to praca dla fachowców: powalone drzewa są pod napięciem i przy cięciu mogą odskoczyć w nieprzewidywalny sposób.

Jeśli po burzy zabraknie prądu: agregaty i grille uruchamiaj tylko na zewnątrz. Wytwarzają tlenek węgla, gaz, którego nie można ani poczuć, ani zobaczyć i który w pomieszczeniu może być śmiertelny. Wychodź na zewnątrz dopiero po odwołaniu ostrzeżenia, nie wchodź na uszkodzone dachy i szkody najpierw oglądaj z zewnątrz.

Wind strength is often described with the Beaufort scale, named after a British naval officer of the 19th century. It ranks the wind by its visible effects – from “calm” to “hurricane force” as the highest level. Weather services usually issue warnings in levels and describe what to expect. So when there is a warning, read not only the headline but also the advice.

Częsty błąd to niepoważne traktowanie ostrzeżenia, bo na początku jest jeszcze spokojnie. Burze często nadciągają szybko, a podmuchy mogą nagle być znacznie silniejsze niż wiatr wcześniej. Jeśli posprzątasz, gdy tylko pojawi się ostrzeżenie, nie będziesz musiał wychodzić później.

Po burzy warto sfotografować szkody, zanim cokolwiek uprzątniesz – ułatwi to sprawy z ubezpieczycielem. Tornada i cyklony tropikalne to przy okazji osobne zagrożenia z własnymi oficjalnymi zasadami ochrony; ten tekst opisuje rodzaj burz typowy dla Europy Środkowej.