Ogień gwiaździsty
W ogniu gwiaździstym kilka długich kawałków drewna leży jak szprychy koła, końcami do środka. Palą się tylko końce; w miarę wypalania przesuwasz kłody do środka. Dzięki temu możesz dokładnie regulować wielkość ognia i oszczędzać drewno, bez cięcia wszystkiego na kawałki.
- Niski; regularne dosuwanie
Wyjaśnione prosto
Wyobraź sobie koło rowerowe: piasta jest pośrodku, a szprychy biegną od niej na zewnątrz. Do ogniska gwiazdowego układasz trzy do pięciu długich kawałków drewna dokładnie w ten sposób – jeden koniec w małym ogniu pośrodku, drugi skierowany na zewnątrz.
Palą się tylko końce w środku. Gdy się wypalą, po prostu dosuwasz kłody trochę dalej. Jeśli chcesz większego ognia, zsuwasz je razem. Jeśli mniejszego, rozsuwasz. W ten sposób oszczędzasz drewno i nie musisz piłować długich kłód.
Uwaga: wystające kłody grożą potknięciem, zwłaszcza po ciemku. I nigdy nie zostawiaj ognia płonącego bez nadzoru.
Jak to działa
Drewno pali się tylko tam, gdzie jest dość gorąco. W ognisku gwiazdowym jest tak tylko pośrodku, gdzie kłody się spotykają i nawzajem się nagrzewają. Trochę dalej drewno jest zbyt chłodne, by się palić. Dlatego kłody wypalają się powoli od środka na zewnątrz, a nie wszystkie naraz.
Daje ci to prosty regulator: im bliżej siebie leżą końce, tym więcej drewna jest gorącego i tym większy robi się ogień. Jeśli je trochę rozsuniesz, końce stygną i ogień maleje. Zewnętrzne końce długo pozostają na tyle chłodne, że możesz używać ich jako uchwytów.
Na co naprawdę zwrócić uwagę
Zacznij od małego ognia, który ma już dobry żar – na przykład z tipi. Dopiero wtedy ułóż długie kłody gwiazdą, końcami do środka. Grube kłody położone na małym płomieniu raczej by go zdusiły.
Kłody dosuwaj tylko tak daleko, jak spaliły się ich końce. Jeśli wsuniesz je za głęboko, ogień się rozrośnie i pochłonie więcej drewna, niż trzeba. Suche, grube kłody palą się równiej i dłużej niż cienkie lub wilgotne.
Do gotowania możesz postawić garnek na zbiegających się końcach kłód albo na kamieniach obok. Dopilnuj, żeby stał pewnie i nie przewrócił się, gdy dosuwasz kłodę.
Kiedy to ma sens – a kiedy nie
Ognisko gwiazdowe to tradycyjne ognisko do gotowania, używane w wielu częściach świata, bo potrzebuje niewiele drewna. Jest szczególnie praktyczne, gdy znajdziesz tylko kilka długich kawałków suszu i nie masz piły. Dobrze nadaje się też na małe, spokojne ognisko, które chcesz utrzymywać w tym samym rozmiarze przez wiele godzin.
Potrzebuje jednak miejsca dookoła, bo kłody sterczą daleko. W ciasnych miejscach i między namiotami to zły wybór. Dla grupy, która chce się ogrzać, takie ognisko jest zwykle za małe, bo daje niewiele ciepła promieniowania.
Bezpieczeństwo: na co zwracać uwagę
Przed każdym ogniskiem sprawdź lokalne przepisy i zagrożenie pożarowe lasu; zakazy rozpalania ognia obowiązują zawsze. Długie kłody grożą potknięciem i, jeśli ktoś je kopnie, mogą wynieść żar na zewnątrz. Utrzymuj wolną przestrzeń wokół wszystkich kłód, nie przestępuj przez nie i bądź szczególnie ostrożny po ciemku. Dzieci powinny wiedzieć, gdzie leżą kłody.
Kłodę do dosuwania trzymaj tylko za zewnętrzny, chłodny koniec. Nawet tam może być ciepła, jeśli kłoda pali się długo – sprawdzaj ostrożnie. Oparzenia od razu schładzaj chłodną, ale nie lodowatą bieżącą wodą; przy poważnych oparzeniach zadzwoń pod lokalny numer alarmowy (112 w UE).
Aby ugasić ognisko, rozsuń kłody i dokładnie zalej wodą zarówno żar pośrodku, jak i tlące się końce kłód. Wyciągnięty koniec kłody może tlić się jeszcze długo – nigdy nie zostawiaj go po prostu leżącego.
Warto wiedzieć
Ognisko gwiazdowe bardzo ładnie pokazuje, jak kontrolować ogień bez dokładania nowego drewna: wyłącznie odległością między kawałkami paliwa. Ta sama zasada działa w wielu układach ogniska – drewno leżące blisko siebie samo się nagrzewa.
Jeśli musisz na chwilę odejść od ognia, rozsuwanie kłód w nadziei, że sam zgaśnie, nie jest rozwiązaniem. Ognia nigdy nie zostawia się bez nadzoru – albo ktoś przy nim zostaje, albo gasi się go całkowicie.
Krok po kroku
Małe ognisko
Rozpal małe ognisko z dobrym rdzeniem żaru.
- 1
Małe ognisko
Rozpal małe ognisko z dobrym rdzeniem żaru.
- 2
Ułożenie szprych
Ułóż trzy do pięciu długich kłód w gwiazdę, końcami w ogniu.
- 3
Dosuwanie
Przesuwaj kłody do środka, gdy ich końce się wypalą.
- 4
Zmniejszanie
Aby zmniejszyć ogień lub przed gaszeniem, wyciągnij kłody na zewnątrz i żar zgaś osobno.
Częste błędy
- Wsuwanie kłód za głęboko
- Zostawianie wyciągniętych, tlących się końców
Krótki przegląd
Materiały
Suche drewno opałowe
Kilka długich, grubych kłód
Zbieraj tylko tam, gdzie jest to dozwolone.
Hubka
Nos w wodoszczelnym opakowaniu.
Nie używaj płynnych środków przyspieszających palenie jako podpałki.
Nadaje się dla
- Oszczędny, długo palący się ogień
- Długie kłody bez piły
- Regulowanie wielkości ognia
Nie nadaje się dla
- Ciasne miejsca
- Ogień bez nadzoru
Wymagania wstępne
- Bezpieczne, dozwolone miejsce na ognisko z miejscem dookoła
- Już palące się małe ognisko
Bezpieczeństwo
- Wystające kłody to ryzyko potknięcia i mogą roznosić żar na zewnątrz. Utrzymuj teren wolny i zachowaj szczególną ostrożność po ciemku.
- Oparzenia od razu chĹodĹş chĹodnÄ , nie lodowatÄ , bieĹĽÄ cÄ wodÄ . W przypadku duĹĽych lub gĹÄbokich oparzeĹ, oparzeĹ twarzy lub rÄ k oraz oparzeĹ u dzieci zadzwoĹ pod lokalny numer alarmowy (112 w UE).
Jak to działa
Tylko tam, gdzie kłody się stykają, jest dość ciepła do spalania. Zsunięcie ich razem powiększa ogień, odsunięcie – zmniejsza go. Zewnętrzne końce pozostają chłodne i służą jako uchwyty.
Zalety
- Bardzo oszczędny w drewno
- Nie trzeba przecinać długich kłód
- Łatwy do regulowania
Wady
- Potrzebuje miejsca
- Ryzyko potknięcia
- Raczej małe ognisko
Wiedza pogłębiona
Tło merytoryczne
Ogień gwiaździsty to tradycyjne ognisko do gotowania, używane w wielu częściach świata, ponieważ potrzebuje mało drewna.
Sprawdza się, gdy dostępnych jest tylko kilka długich kawałków suchego chrustu.
Częste błędy
- Wsuwanie kłód za głęboko
- Zostawianie wyciągniętych, tlących się końców
Ograniczenia i ryzyka
- Daje mało ciepła promieniowania dla grupy
Zamienniki materiałów
Wyprowadzone z właściwości materiałów: zamiennik musi mieć wszystkie istotne właściwości. Przestrzegaj uwag dotyczących zamiennika.
- Suche drewno opałowe
- Hubka (Nos w wodoszczelnym opakowaniu.), Zwęglony materiał (zwęglona bawełna) (Przechowuj w suchym miejscu, w puszce.), Wełna stalowa o najdrobniejszym stopniu (Przechowuj osobno od baterii – ryzyko pożaru.), Smolak (drewno bogate w żywicę) (Zbieraj tylko martwe drewno, tam gdzie wolno.), Paliwo do kuchenki (kartusz, paliwo płynne, alkohol) (Przechowuj paliwa osobno od żywności i w oryginalnych pojemnikach lub butelkach do tego przeznaczonych.), waciki z wazeliną (Używaj wyłącznie czystej bawełny.), Olej lub tłuszcz jadalny (łój, smalec) (Nigdy nie gaś płonącego tłuszczu wodą – przykryj go pokrywką, żeby zdusić ogień.), Żywica drzew (świerk, sosna) (Żywica jest łatwopalna, a gorąca przykleja się do skóry – topij ją tylko powoli, na małym ogniu.), Kora brzozowa (z martwego, opadłego drewna) (Nigdy nie zdzieraj kory z żywych drzew.)
- Hubka
- Suche drewno opałowe (Zbieraj tylko tam, gdzie jest to dozwolone.), Zwęglony materiał (zwęglona bawełna) (Przechowuj w suchym miejscu, w puszce.), Wełna stalowa o najdrobniejszym stopniu (Przechowuj osobno od baterii – ryzyko pożaru.), Smolak (drewno bogate w żywicę) (Zbieraj tylko martwe drewno, tam gdzie wolno.), Paliwo do kuchenki (kartusz, paliwo płynne, alkohol) (Przechowuj paliwa osobno od żywności i w oryginalnych pojemnikach lub butelkach do tego przeznaczonych.), waciki z wazeliną (Używaj wyłącznie czystej bawełny.), Olej lub tłuszcz jadalny (łój, smalec) (Nigdy nie gaś płonącego tłuszczu wodą – przykryj go pokrywką, żeby zdusić ogień.), Żywica drzew (świerk, sosna) (Żywica jest łatwopalna, a gorąca przykleja się do skóry – topij ją tylko powoli, na małym ogniu.), Kora brzozowa (z martwego, opadłego drewna) (Nigdy nie zdzieraj kory z żywych drzew.)
Wyniki pochodzą wyłącznie z uporządkowanych haseł. Nie są generowane żadne improwizowane instrukcje.
Źródła (1)
- Ray Mears – Hodder & Stoughton (2002): Bushcraft · Różne rodzaje ognisk do różnych celów