Piła ogniowa z bambusa

Każdy ogień z tarcia opiera się na tej samej zasadzie: ruch zamienia się w ciepło przez tarcie. W pile ogniowej krawędź piłującego elementu trze o zewnętrzną ściankę dolnego elementu. Ściera to drobny pył bambusowy, który już w chwili powstania jest bardzo gorący. Pył zbiera się przy szczelinie i wpada do środka.

Pod szczeliną leży poduszka z cieniutkich wiórów bambusowych. Łapie gorący pył, utrzymuje go razem i chroni przed wiatrem i wychłodzeniem jak mały kocyk. Dopiero gdy w jednym miejscu zbierze się dość gorącego pyłu, zaczyna on sam się żarzyć. Ten moment poznasz po tym, że dym wciąż się unosi, nawet gdy przestaniesz piłować.

Wyjątkowe jest to, że bambus dostarcza wszystkiego sam – narzędzie, powierzchnię tarcia i podpałkę. Nie potrzebujesz sznurka jak przy łuku do rozniecania ognia. W zamian metoda jest bardzo męcząca i udaje się tylko z naprawdę suchym, martwym bambusem.

Najważniejszy jest suchy bambus. Zielony lub wilgotny bambus przy piłowaniu daje parę zamiast żaru. Najlepsze są martwe pędy leżące w osłoniętym miejscu pod dachem z liści lub w suchym zakątku. W wilgotnych tropikach to często prawdziwa trudność.

Szczelina musi być odpowiednia: jeśli jest zbyt szeroka, pył po prostu przepada i stygnie. Jeśli jest zbyt wąska, prawie żaden pył się nie przedostaje. Wióry w środku powinny być jak najdrobniejsze – prawie jak wata. Grube wióry słabo zatrzymują ciepło.

Przy piłowaniu ważniejsza od brutalnej siły jest równomierność. Dolny element musi być mocno trzymany, np. przy ziemi lub zabezpieczony kolanem. Mocne, długie, równe pociągnięcia wytwarzają więcej ciepła niż gorączkowe potrząsanie. Nie przerywaj przy pierwszym smużku dymu, lecz dopiero wtedy, gdy unosi się gęsty dym.

Piła ogniowa to przede wszystkim technika ćwiczebna i kulturowa. Pochodzi z regionów południowej i południowo-wschodniej Azji, gdzie bambus jest częścią codziennego życia. Nauka tej techniki daje bardzo dobre zrozumienie, jak współdziałają tarcie, ciepło i podpałka.

Nie nadaje się jako plan awaryjny. Kosztuje dużo siły i czasu i często udaje się dopiero po wielu próbach. Jeśli jesteś wyczerpany, przemoczony lub ranny, to dokładnie niewłaściwa metoda. Zasada brzmi więc: zawsze miej przy sobie co najmniej dwa nowoczesne źródła ognia, przechowywane w różnych miejscach.

Rozłupany bambus ma krawędzie i drzazgi, które mogą głęboko ciąć. Obchodź się z nim ostrożnie, w miarę możliwości noś rękawice i przy łupaniu oraz nacinaniu zawsze pracuj od siebie. Zmęczenie czyni nieuważnym – rób przerwy, zanim zaczną ci drżeć ręce.

Nie wrzucaj do ognia zamkniętych kawałków bambusa. Puste komory między węzłami zatrzymują powietrze, a czasem wilgoć; pod wpływem ciepła mogą pęknąć z głośnym hukiem i rozrzucić żar. Przed każdym ogniem ćwiczebnym sprawdź też lokalne przepisy i aktualne zagrożenie pożarowe – zakazy rozpalania ognia obowiązują także przy ogniskach ćwiczebnych.

Najpierw poćwicz w domu lub w dozwolonym miejscu na ognisko, na bambusie przechowywanym suchym przez kilka dni. Dzięki temu poznasz technikę w dobrych warunkach, zanim spróbujesz z materiałem z natury. Całą kulę podpałki przygotuj, zanim zaczniesz piłować.

Najlepiej ćwiczyć w parach: jedna osoba mocno trzyma dolny element, druga piłuje, potem się zamieniacie. Zapisuj, co zadziałało – szerokość szczeliny, drobność wiórów, rodzaj ruchu. Spodziewaj się, że pierwsze próby dadzą tylko dym. To normalne i część nauki.