Suszenie mokrej odzieży i sprzętu – w drodze i w domu

Żeby woda wyparowała, potrzebuje energii – czyli ciepła. Pobiera je z otoczenia: ze słońca, z powietrza albo, jeśli masz na sobie mokre rzeczy, z twojego ciała. Dlatego mokre ubranie tak zimno odczuwa się na wietrze. Woda przewodzi też ciepło znacznie lepiej niż powietrze; mokra tkanina prawie już nie grzeje, bo izolujące przestrzenie powietrzne między włóknami są wypełnione wodą.

Powietrze może przyjąć tylko ograniczoną ilość pary wodnej, a zimne powietrze mniej niż ciepłe. Jeśli powietrze wokół ubrania jest już wilgotne, prawie nic nie paruje. Wiatr stale wymienia tę wilgotną warstwę powietrza na świeże, suchsze. Dlatego pranie często schnie szybciej w wietrzny dzień niż w bezwietrzny, nawet jeśli nie jest cieplej.

Trzecia dźwignia to ilość wody. To, co wcześniej wyciśniesz, nie musi już parować. A im większa odsłonięta powierzchnia, tym więcej wody może uciec naraz – rozłożona koszula schnie znacznie szybciej niż zmięta.

Najpierw trzeba usunąć wodę: mocno wykręć, potem zwiń rzecz w suchy ręcznik lub ściereczkę i mocno dociśnij albo uklęknij na niej. Ręcznik wchłania dużo wilgoci, która inaczej musiałaby powoli parować. W przypadku wełny i delikatnych tkanin raczej dociskaj, niż mocno wykręcaj.

Potem rozciągnij sznurek między dwoma punktami na wietrze i, jeśli to możliwe, w słońcu. Wieszaj rzeczy rozłożone i w odstępach, żeby powietrze mogło między nimi przepływać. Agrafki przytrzymają je przy wietrze. W podróży warto przy każdym postoju rozkładać namiot, śpiwór i karimatę na słońcu i wietrze.

Materiał robi dużą różnicę. Cienkie syntetyki schną szybko, wełna nawet wilgotna trochę jeszcze grzeje, bawełna wchłania wodę i schnie bardzo wolno. Puch po zamoczeniu traci większość izolacji i schnie bardzo powoli – przy śpiworze puchowym chodzi więc przede wszystkim o to, by utrzymać go w suchości, zamiast później go suszyć.

Cienką, tylko lekko wilgotną warstwę możesz wysuszyć na własnym ciele: pod wiatroodporną kurtką podczas marszu, własnym ciepłem. Działa to jednak tylko wtedy, gdy jest ci dość ciepło i się ruszasz. Na mrozie lepiej wymienić mokre rzeczy na suche, jeśli je masz.

Małe rzeczy, takie jak skarpety czy rękawice, mogą na noc trafić z tobą do śpiwora w woreczku, żeby nie zamarzły. Rzadko tam całkiem wysychają, ale rano nie są zmrożone na kamień. Liczy się to, żeby sam śpiwór pozostał suchy – stąd woreczek.

Nigdy nie zostawiaj mokrych rzeczy zgniecionych w plecaku i nie wpychaj mokrego śpiwora puchowego do worka kompresyjnego. Oba sposoby zatrzymują wilgoć i mogą doprowadzić do stęchlizny. Przy długotrwałym deszczu: sucha odzież na zmianę w wodoszczelnym worku jest nie do zastąpienia.

Jeśli nie ma prądu albo suszarki, najlepiej suszyć pranie w najcieplejszym pokoju na suszarce, zostawiając odstępy między rzeczami. Gdy pogoda pozwala, suszenie na dworze jest jeszcze lepsze, bo wtedy wilgoć w ogóle nie trafia do domu.

Mokre pranie oddaje do powietrza w pokoju dużo wody. Dlatego wietrz pomieszczenie kilka razy dziennie krótko i intensywnie, z szeroko otwartym oknem, zamiast zostawiać je na stałe uchylone. W przeciwnym razie wilgoć skrapla się na zimnych ścianach i w rogach okien i może rozwinąć się pleśń.

Nie kładź ubrań na grzejnikach i nigdy nie używaj do suszenia grilli, kuchenek turystycznych ani nagrzewnic nieprzeznaczonych do użytku w pomieszczeniach. Mogą wywołać pożar i wydzielać tlenek węgla, trujący gaz bez zapachu.

Ogień to największe ryzyko przy suszeniu rzeczy. Ubrań nigdy nie wiesza się nad kuchenkami, świecami, grzejnikami promiennikowymi ani żarem i nigdy nie zostawia się ich do wyschnięcia bez nadzoru przy ognisku. Włókna syntetyczne topią się i mogą przywrzeć do skóry; inne tkaniny się zapalają. W namiocie do suszenia nie używa się żadnych źródeł ciepła. A śpiwór puchowy nigdy nie trafia bezpośrednio obok źródła ciepła.

Zimno to drugie ryzyko. Mokre ubranie może szybko wychłodzić ciało, zwłaszcza przy wietrze. Dreszcze, niezdarność, splątanie lub ogromne zmęczenie mogą być oznakami hipotermii. Potraktuj je poważnie: wyjdź z wiatru i wilgoci, załóż suche ubrania, ciepło się opatul i wezwij pomoc – lokalny numer alarmowy (112 w UE).

Jak długo coś schnie, zależy od materiału, temperatury, wilgotności i wiatru; nie da się podać stałych czasów. Zawsze planuj więc tak, jakby miało to trwać dłużej, niż myślisz – i zadbaj, żebyś zawsze miał co najmniej jedną suchą warstwę.