Z psem na spacerze: chroń dzikie zwierzęta, poznaj zasady

Dzikie zwierzęta nie mogą wiedzieć, że pies chce się tylko bawić. Dla nich należy do tej samej grupy co lis i wilk – myśliwych. Nawet zapach lub odgłos swobodnie biegającego psa może je spłoszyć. Każda ucieczka zużywa energię, a zimą, gdy brakuje pożywienia i zwierzęta muszą oszczędzać siły, może to uszczuplić ich zapasy.

W okresie lęgowym i wychowu młodych – mniej więcej od wiosny do lata, zależnie od regionu i gatunku – niepokojenie ma szczególnie poważne skutki. Ptaki gniazdujące na ziemi mogą porzucić lęg, gdy pies przebiegnie przez łąkę; jaja stygną albo zjadają je inne zwierzęta. Koźlęta w pierwszych tygodniach życia zostają same i polegają na tym, że nikt ich nie zauważy. Pies węszący w okolicy może je znaleźć.

Dla dzikich zwierząt ma ogromne znaczenie, czy pies jest przewidywalny. Pies na smyczy na ścieżce porusza się po stałej linii, do której zwierzęta mogą się przyzwyczaić. Natomiast pies biegający swobodnie, który nagle skacze na łąkę lub w zarośla, jest nieprzewidywalny i znacznie częściej wywołuje ucieczkę.

Przed spacerem sprawdź, co obowiązuje w okolicy: czy jest ogólny obowiązek prowadzenia psa na smyczy, obowiązek smyczy w okresie lęgowym i wychowu młodych, szczególne zasady na obszarze chronionym, a może wręcz zakaz wprowadzania psów? To zależy od kraju, regionu, gminy i pory roku. To, co obowiązuje w domu, niekoniecznie obowiązuje na wakacjach.

Nawet tam, gdzie nie ma obowiązku, smycz często ma sens: w okresie lęgowym i wychowu młodych, na przejściach zwierzyny, o zmierzchu, kiedy wiele zwierząt jest w ruchu, oraz gdy tylko zauważysz dziką zwierzynę. Długa linka daje psu swobodę, ale powinna być przypięta do szelek, nie do obroży, bo gwałtowne szarpnięcie za szyję może zranić psa.

Trzymaj się ścieżek. Łąki, trzcinowiska, zarośla i brzegi wód to ostoje zwierząt. Pies, który zostaje na ścieżce, płoszy znacznie mniej niż taki, który biega po okolicy.

Jeśli pies jednak goni dzikie zwierzę, nie biegnij za nim. Zwłaszcza w pobliżu dróg, stromych zboczy lub wody narażasz siebie na niebezpieczeństwo, a pies tylko ucieka dalej. Zawołaj go, stań w miejscu, poczekaj i zapnij na smyczy, gdy tylko wróci. Jeśli zranił zwierzę, zgłoś to właściwemu urzędowi; jeśli zagrożeni są ludzie, na przykład na drodze, zadzwoń pod lokalny numer alarmowy (112 w UE).

W niektórych regionach psy gonące zwierzynę mogą skutkować mandatami lub dalszymi środkami. Przepisy w tej sprawie bardzo się różnią – dowiedz się na miejscu. Niezawodne przywołanie i smycz w odpowiednim momencie chronią więc nie tylko dziką zwierzynę, ale i twojego psa.

Nie pozwalaj też psu jeść ani pić przy padlinie, odchodach dzikich zwierząt ani w wodzie z martwą zwierzyną. Mogą tam czyhać patogeny i pasożyty. W miejscach, gdzie występują wilki, trzymaj psa blisko siebie.

Niezawodne przywołanie nie powstaje z dnia na dzień, lecz przez miesiące. Najpierw ćwicz tam, gdzie nic nie rozprasza, na przykład w ogrodzie albo w domu, i hojnie nagradzaj psa, gdy przychodzi. Potem powoli zwiększaj rozproszenie: inne psy w oddali, ciekawe zapachy, ruch.

Dopóki przywołanie nie działa niezawodnie nawet przy silnych bodźcach, pies zostaje na lince. Dzięki temu nie przeżyje sukcesu w pościgu, który wzmocniłby to zachowanie. Jeśli nie jesteś pewien, pomoże szkoła dla psów. Zdanie „on nie goni” to zresztą jeden z najczęstszych mitów – prawie każdy pies ma instynkt łowiecki, który budzi się w odpowiedniej sytuacji.

Widzisz sarnę na skraju lasu: przywołaj psa do siebie, zapnij go na smyczy, idź dalej spokojnie albo zawróć. Im spokojniej się zachowasz, tym większa szansa, że sarna też zostanie spokojna. Zwierzętom z młodymi zostaw szczególnie dużo miejsca.

Twój pies znajduje koźlę w trawie: koźlę leżące samotnie prawie nigdy nie jest porzucone. Natychmiast odprowadź psa, nie dotykaj koźlęcia i zachowaj dystans. Tylko jeśli jest wyraźnie ranne, powiadom odpowiedni urząd. Więcej na ten temat znajdziesz we wpisie „Znalezione ranne lub pozornie porzucone dzikie zwierzę”.